Bezienswaardigheden in Hoofddorp.

Op de hoek van de Hoofdweg, op een steenworp van het centrale kruispunt, staat Het Oude Raadhuis. Het dateert uit 1867 — minder dan vijftien jaar nadat het Haarlemmermeer was drooggemalen — en deed lange tijd dienst als gemeentehuis van de toen nog jonge gemeente Haarlemmermeer. Het is een van de weinige gebouwen in het centrum die nog direct aan de pioniersjaren herinneren.

Toen de gemeente naar een groter raadhuis aan het Raadhuisplein verhuisde, kreeg het Oude Raadhuis een tweede leven als cultureel podium. Tegenwoordig vinden er concerten, theatervoorstellingen, lezingen en tentoonstellingen plaats. Voor de stad fungeert het gebouw als een soort ankerpunt: een herinnering aan de pioniersjaren van de polder, midden in een centrum dat verder vrijwel volledig modern is.

Rond Hoofddorp loopt de Stelling van Amsterdam, een 135 kilometer lange verdedigingslinie die tussen 1880 en 1914 werd aangelegd om de hoofdstad in oorlogstijd te kunnen beschermen door grote delen van het omringende land onder water te zetten. De linie staat sinds 1996 op de UNESCO-werelderfgoedlijst.

De diepe droogmakerij was als geheel moeilijk onder water te zetten. Daarom werd dwars door de polder de Geniedijk aangelegd, een dijk van ongeveer elf kilometer van Fort bij Vijfhuizen via Fort bij Hoofddorp naar Fort bij Aalsmeer. Fort bij Hoofddorp lag oorspronkelijk buiten het dorp, maar is door de groei van de stad inmiddels door bebouwing omringd. De forten zijn de afgelopen decennia gerestaureerd en herbestemd; Kunstfort bij Vijfhuizen is bijvoorbeeld een podium voor hedendaagse kunst.

Een werelderfgoed in de polder

Voor wie van landschap houdt is de Stelling vooral interessant als ruimtelijke compositie. De forten liggen in een wijde boog rond Amsterdam, telkens op precies de juiste afstand van elkaar om elkaars schootsveld te dekken. Tussen de forten is doelbewust open landschap bewaard gebleven — een schootsveld dat onbebouwd moest blijven. Daardoor zijn de grote, vlakke vergezichten rond Hoofddorp deels te danken aan een militair plan van anderhalve eeuw geleden.